|
21.YÜZYILDA LAMAZE EĞİTİMİ
21.YÜZYILDA LAMAZE EĞİTİMİ
Lamaze International bugünkü Lamaze eğitiminin 196o'lardaki Lamaze eğitiminden çok daha farklı olduğunu dünyaya tanıtmaya kararlıdır. 40 yıllık araştırmalar ve normal doğum yapan kadınlarımızın yaşadıkları tecrübelerden sonra Lamaze eğitimi yavaş fakat dramatik bir şekilde değişmiştir. Lamaze eğitimi artık bir doğum yapma tekniği olmaktan çok anneleri hamilelik dönemi ve doğumlarında destekleyen ve yönlendiren bir felsefe halini almıştır. Artık nefes teknikleri Lamaze eğitiminin tek hedefi değildir. Lamaze Doğum Felsefeleri eğitimin kalbi durumundadır.1995'den beri bu felsefeler Lamaze eğitimindeki değişimlerin itici kuvveti olmuştur. Bugünün Lamaze eğitimi normal ve doğal doğumu destekler, kadınların doğuştan gelen doğum yapma yeteneklerini onaylar ve kadınların hamilelik ve doğumda kendilerini güçlü ve rahat hissedebileceği tüm yolları araştırır.
Ağrının yeniden değerlendirilmesi
Kısa bir zamana kadar ağrı doğum kasılmalarının sevimsiz bir yan etkisi gibi görülüyordu. Geçmiş Lamaze sınıflarında kadınlar sadece ağrı algısını arttıran faktörleri öğrenip, bu algıyı azaltıcı gevşeme ve nefes gibi teknikleri çalışıyorlardı. Doğum hakkındaki bilgilerimiz arttıkça ağrının normal doğumdaki önemli rolünü daha iyi kavradık. Doğumdaki ağrı birçok ağrı çeşidi gibi koruyucudur. Ağrıya hareketlerimizle cevap vermek(yürüme, sallanma, pozisyon değiştirme) bebeğin pelvisde dönüşü ve ilerleyişini kolaylaştırdığı gibi anneyi de doğum boyunca korur. Rahim ağzı açılıp doğum ilerledikçe oksitosin seviyeleri artar, kasılmalar şiddetlenir ve daha etkili olur. Ağrı arttıkça artan endorfin salgısı gebenin bu kasılmalarda daha rahat etmesi için ona destek verir. Bu ağrılı kasılmalara verilen doğal cevap bir yandan konfor getirirken diğer yandan doğumun ilerlemesini kolaylaştırır. Sertifikalı Lamaze eğiticisi gebeyi doğumda aktif çalışıp hislerini takip ederek rahat etmeleri için destekler.
Buradaki ağrı travma veya patoloji sonucu oluşmadığı, normal fizyolojinin bir parçası olduğu için bazen diğer çaba gerektiren ağrılı aktivitelerle kıyaslanabilmektedir. Son dik tepeyi tırmanan dağcı, son metrelerde hızlanan atlet, en fazla ağırlığı kaldıran bir halterci ile konuştuğunuzda ağrılı bir iş yapmalarına rağmen ağrıyı algılamadıklarını ve yaptıkları iş sonucu öforik olduklarını ve kendilerine güven hissettiklerinden söz ettiklerine şahit olursunuz. Araştırmalar doğal, aktif doğum yapan birçok kadının benzer coşku ve tatmin duygularından bahsettiklerini göstermektedir.(1)Doğumda yaşanan bu başarma, kendine güven, güçlü hissetme duyguları kadınların hayatını değiştirmektedir. Birçok kültürde uzun bir maratonu bitiren atlete övgüler yağdırılırken, gebelerimizin de doğumda benzer bir maraton yaşadıkları göz ardı edilmektedir. Lamaze eğitimi her bir kadına doğum yolunda kendi güçlerini keşfetmeleri ve kendi yollarını güvenle çizmeleri konusunda sürekli bir destek vermektedir.
Nefes ve gevşemenin yeniden değerlendirilmesi
Gevşeme ve kontrollü odaklanmış nefes teknikleri hala ağrı algılanmasının azaltılması için kullanılan etkili basit yöntemlerdir. Fakat doğum aktif bir eylemdir ve doğum ilerledikçe rahat edebilmek için gevşeme ve odaklanmadan başka şeylere de ihtiyaç olabilmektedir. Bugünün Lamaze sınıflarında kasılmalarda rahat edebilmeleri için gebelerimize seçebilecekleri birçok yöntem öğretilmektedir. Bu aktif rahatlama yöntemleri bir yandan ağrıyı azaltırken diğer yandan da doğumun ilerlemesini kolaylaştırmaktadır.
Artık doğumda doğru tek bir nefes kavramından çok kendi nefes tekniğinizi keşfetmeniz vardır. Ayrıca bu nefes tekniği doğumu rahatlatmak için öğretilen tekniklerden sadece biridir. Kadınlar hala bir ayinle ilgili gibi olan bu nefes tekniklerini faydalı bulmaktadırlar. Ancak Lamaze eğitimlerinde beden farkında lığı, gerginliğin giderilmesi konularında eğitim verilirken asıl amacın aktif olarak doğum anını yaşamak, korkusuz ama gevşek bir durumda bedeninizle birlikte doğum için çalışmak olduğu vurgulanmaktadır.
Koçu dinlendirme
Lamaze eğitimi doğumda duygusal ve fiziksel desteğin önemini vurgular ancak doğumun kontrolünü eline alan ve gebeyi yöneten koçları artık emekliye ayırmıştır. Araştırmalar gösteriyor ki sınıflarda eğitim almalarına rağmen çok az erkek doğumda gerektiği gibi davranabiliyor.(2)Kadınlar aslında nasıl doğum yapacaklarını biliyorlar. Bu yüzden koçluktan çok cesaretlendirilme ve desteklenmeye ihtiyaçları var. Lamaze sınıflarında çiftler ve gerekirse yakınları gebe için nasıl sessiz, sakin ve duyarlı bir ortam yaratacakları ve doğumda hangi rahatlatıcı teknikleri uygulayacakları konusunda eğitilirler. Sakin ve gebeye odaklı tavırları gebenin onlardan tek beklentisidir. Profesyonel koçların durumu da tartışılmıştır. Gebeye gerekli duygusal ve fiziksel desteğin saplanamadığı doğum merkezlerinde profesyonel bir yardımcının varlığının yararlı olacağı sonucuna varılmıştır. Hastanedeki desteğin yanında gebeler erken doğum evrelerinde evde yapacakları, doğumdan sonraki dönemde bebekleriyle yaşayacakları konusunda plan yapmaları yönünde desteklenmektedirler.
Doğum odalarının yeniden tasarlanmaları
Doğumun gerçekleştiği mekân doğumun ilerlemesini etkilediği gibi gebelerin doğumla ilgili anılarını da şekillendirir. Son 40 yılda nelerin doğumu rahatlattığı ve nelerin engellediği konusunda çok deneyim sahibi olduk. Doğum yapılan mekânlar gebeye ihtiyaçlarını sunmalıdır; güven, hareket özgürlüğü, rahatlayabilmek ve gevşeyebilmek için dilediği gibi davranma özgürlüğü, duygusal ve fiziksel destek. Gerçek destekleyici bir ortamda yürüyebilecekleri bir mekân, sallanma koltukları, doğum topları ve sıcak su havuzu olmalıdır.(3)Tek bir ebe tarafından takip edilmeliler.(4)Doğum boyunca gebenin aktif çalışmasını engelleyen müdahaleler (serum takılması, sürekli monitarizasyon, gıda ve sıvı alımının kısıtlanması) sadece gerçek tıbbi bir sebep durumunda uygulanmalıdır.
Rütinde yapılan birçok müdahalenin doğumun ilerleyişine yaptığı negatif etkiler değişik araştırılmalarla sunulmaktadır. Sezaryen oranları anne ve bebekler için daha fazla risk taşımasına rağmen her geçen gün artan sayılarla uygulanmaktadır.(5,7)Hamile eğitimcileri gebelerin her türlü negatif koşullara rağmen normal doğum yapabilmeleri için kendilerine güvenmelerini sağlamalıdırlar. Lamaze sınıflarında gebeler çevrenin negatif etkilerini en aza indirme konusunda değişik eğitimler almaktadırlar.1960'larda ilk Lamaze sınıflarında babaların doğumda ve doğum odasında rol almaları önemliydi. Bugün Lamaze buna ek olarak gebelerin doğum yapacakları ortamların gebeye en üst seviyede fiziksel ve duygusal destek verecek şekilde düzenlenmelerini önemsemektedir.
Normal doğumu kolaylaştıran uygulamalar
Uluslararası Lamaze Organizasyonunun misyonu eğitici ve taraf olarak normal doğumu desteklemek ,savunmak ve korumaktır.Aşağıdaki normal doğuma götüren kanıta dayalı uygulamalar Dünya Sağlık Örgütü'nden alınmıştır;
1.Doğum kendi başlamalıdır.
2.Doğum boyunca hareket özgürlüğü olmalıdır.
3.Doğum boyunca gebeye duygusal ve fiziksel destek verilmelidir.
4.Gereksiz müdahalelerden kaçınılmalıdır.
5.Doğumda sırtüstü yerine diğer pozisyonlar desteklenmelidir.
6.Doğum sonrası anne ve bebek bir arada kalmalıdır.
Bu 6 uygulama Lamaze sınıflarının felsefesini de özetlemektedir.
Anne-bebek bağına saygı
Lamaze doğum anı ve doğumdan sonraki kritik saatlerin anneliğin şekillenmesinde ne kadar önemli olduğunu vurgular.Bu ilk dakikalar ve saatler anne ve bebek için kritik öneme sahiptir.Tüm araştırmalar doğum anındaki ilk dokunma etkisi ve doğumdan sonraki erken emzirmenin önemini vurgulamaktadır.(5)Normal doğumda anne ve bebek birbirlerine sarılmaya hazırdır, emzirme daha başarılıdır.Lamaze sınıflarında anneler doğumdan sonra bebeklerini emzirme ve sürekli yanlarında tutma konusunda cesaretlendirilirler.Böylece bebeklerinin ihtiyaçlarına anında cevap verme ve onların ihtiyaçlarını öğrenme şansına sahip olacaklardır.
Normal doğuma geri dönüş
Lamaze sınıflarının amacı, her kadının bebeğine ve bedenine güvenerek doğum yapacakları sağlıklı ortamların oluşturulmaları, bu ortamlarda aktif doğum yapan kadınların değişik teknikleri uygularken özgür olmaları ve doğum boyunca aileleri ve sağlık çalışanları tarafından sürekli desteklenmeleri için çalışmalar yapmaktır.Bu amaca ulaşmak için Lamaze eğitici ve taraf olarak normal doğumu desteklemek ,savunmak ve korumak amacıyla yapılan çalışmalara katılmaktadır.Lamaze International kadınların doğumları hakkında gerçek kararları ancak normal doğum yeniden standart uygulama olduğunda verebileceklerine inanmaktadır.
Sonuç
Doğumlarımız değişmedi ancak zamanla doğumların gerçekleştiği ortamlar değişti.Doğumun kolaylığını gittikçe unutmaya başladık.Bunları sonucunda hamile eğitimi daha da artan bir öneme sahip oldu.Birçok çalışma tarafından desteklenen Lamaze Normal Doğum Felsefeleri bugünkü Lamaze sınıflarının temelini oluşturmaktadır.Sertifikalı Lamaze eğitimcileri her kadının normal doğum yapma hakkını, doğumda hareket etme özgürlüğünü, ailesi ve sağlık çalışanları tarafından fiziksel ve duygusal destek görmesini savunur ve bu yönde gebeleri hazırlar.
Lamaze International'dan Çevirilmiştir.
1. Tanzer, D.(1976)Why natural childbirth?A psycologist's report on the benefits to mothers, fathers, and babies.
2. Chapman,L.(1992)Expectant father's roles during labor and birth.JOGNN,21 114-120
3.Flamm,B.,Berwick,D.& Kabcenell,A.(1998)Reducing cesarean section rates safely:lessons from a Breakthrough Series Collaborative, Birth, 25 (2) 117-124
4. AWHONN(Association of Women's Health, Obstetric, and Neonatal Nurses).(2000).Position statement,Issue:Professional nursing support of laboring women.
5. Goer,H., Leslie, M.S.,& Romano,A.(2007) CIMS Evidence Basis-Step 6: Does not routinely employ practices, procedures unsupported by the evidence.Journal of Perinatal Education Supplement, 16 (1), 32S-65S
6. Clildbirth Connection.(2006).What every pregnant women needs to know about cesarean section.Newyork City
7. Leslie, M.S.,& Romano,A.,& Wooley, D.(2007).CIMS Evidence basis-Step 7:Educates staff in nundrug methods of pain relief, and does not promote use of analgesic, anestetic drugs.Journal of Perinatal Education Supplement,16 (1), 65S-73S
ana sayfa
|
